Fiets en beroep in Spokanië

Fietsen in Spokanië

Ook in Spokanië wordt gefietst. Overigens vooral in de urbane gebieden. Het toeristisch fietsen is echter sterk groeiend in populariteit. Buiten de steden is er een goed netwerk van rustige b-wegen (tiffugwegs) die voor fietstoeristen zeer aantrekkelijk zijn. Vooral wanneer ze onverhard (amÿ) zijn. Maar de hoogteverschillen maken het fietsen toch tot een uitdaging die niet iedere Spokaniër wil aangaan.

De laatste jaren is een groei van het toeristisch fietsgebruik merkbaar. Vooral het groepsgewijs mountainbiken en racen op zaterdagen en zondagen begint op te vallen. De nieuwste ontwikkeling is het maken van lange tochten over de vele stranden met driewielige ligfietsen. De trikes van Lightfoot en Greenspeed zijn daarbij zeer geliefd. Op vochtig zand vind je voldoende draagvlak, zeker met 3 wielen, en de snelheden die er behaald worden kunnen vrij hoog worden. Op onderstaande foto zie je een Greenspeed en daaraan gekoppeld een Kettwiesel.

Woon-werk-verkeer per fiets

In urbane gebieden is het woon-werk-verkeer per fiets redelijk ontwikkeld. De toenemende aanleg van fietstroken en fietspaden helpt daarbij. De belangstelling van de plaatselijke overheden daarvoor groeit. Toch staat een goede infrastructuur voor de fiets nog in de kinderschoenen, wat te merken is aan vrijliggende fietspaden die plotseling ophouden, of ineens voetpad worden.

Er zijn fiscale regels gecreëerd om het gebruik van de fiets in het woon-werk-verkeer te bevorderen. Dit is echter bij de parlementaire behandeling, net als in Nederland, ontaard in een vrij gestoorde regelgeving die dan ook z'n doel voorbijschiet.

Voor de details verwijzen we je naar het Spokanisch archief (Spooksoliy Ârgeff).

Fietskoeriers

In Asjetto op het eiland Tigof bestaat sinds de zomer van 2002 een fietskoeriersdienst. Het is de eerste moderne commerciële fietskoeriersdienst in Spokanië. Dat juist Asjetto de eerste fietskoeriersdienst heeft is niet toevallig. Deze havenstad heeft vrij veel culturele instellingen en er wonen en werken verhoudingsgewijs zeer veel kunstenaars. Naast autonome kunstenaars is er in de 90-er jaren een groeiend aantal ontwerpers neergestreken. Allengs heeft Asjetto met het creëren van een goed klimaat voor de kunst, ook een naam en faam gekregen als designcentrum, zowel voor het grafisch ontwerp als voor 3D-design. Voor fietskoeriers is dat een bijna vanzelfsprekende voedingsbodem. De ontwerpwereld kent een voortdurende race tegen de klok en fietskoeriers zijn als geen ander in staat snel documenten naar opdrachtgevers, drukkerijen, of naar de boot en het vliegveld te vervoeren.

De koeriersdienst in Asjetto heeft daarnaast ook kunnen gedijen omdat de stad bijzonder veel nauwe straten kent. Sommige daarvan hebben korte, maar zeer steile hellingen. Je ziet de koeriers (pitte-tupp), meestal studenten en scholieren, zichtbaar genieten wanneer ze door de binnenstad scheuren en zonder terug te schakelen een helling op sprinten. Als je met hen in gesprek komt, de meesten spreken wel wat Engels, blijkt dat de risico's die ze nemen ook geregeld tot ernstige ongevallen leiden. Dat lijkt echter niet af te schrikken; met trotse verhalen over de tanden die ze zijn kwijt geraakt en hun hersenschuddingen en polsbreuken uiten ze een soort veteranengevoel.

De toenemende digitalisering van de samenleving heeft gevolgen gehad in de ontwerpwereld, en daardoor wordt steeds minder werk voor fietskoeriers verwacht. Inmiddels hebben ze zich echter bewezen met het tweemaal zo snel bezorgen van spoedpost als met auto's zou kunnen. Het zijn nu in toenemende mate notarissen, advocaten en accountants die de fietskoerier inzetten. Een nieuwe markt is het vervoeren van verse vis en groenten en kruiden naar restaurants.

Vroeger

De traditie van bezorging per fiets gaat in wezen terug tot de dertiger jaren van de vorige eeuw. In de meeste wat grotere steden waren er bodes die hun werk op de fiets uitoefenden. Hun rol verdween allengs in de veertiger en vijftiger jaren omdat het staatsbedrijf voor de ptt ((Pôst, Telegrafos, Telefonos) alle plaatselijke initiatieven wegdrukte. Later, na de privatisering van 1998, zijn er wel weer particuliere bezorgdiensten opgekomen maar daarbij speelde de fiets aanvankelijk nauwelijks een rol.

Een bekend landelijk opererend koeriersbedrijf is The Runners; het bedrijf combineert diensten als internet-provider en koeriersdiensten. Er wordt doorgaans gebruik gemaakt van bestelauto's, maar in Amahagge en Bôrâ wordt een snelle bezorgdienst gegarandeerd door het gebruik van scooters.

Parlevinker

Een bijzondere fietskoerier is eveneens te vinden in Asjetto, en wel in het prostitutiegebied. Daar kun je een wat oudere man aantreffen die de prostituees onder diensttijd voorziet van keukenpapier en andere hulpmiddelen die bij dat beroep horen. Ook haalt hij op verzoek kruidenierswaren en dranken , en hij rijdt zelfs de was van en naar de wassalons. Hij doet dat gratis, maar krijgt een kleine provisie van de kruideniers. De suggestie dat hij door zijn klanten in natura beloond wordt wuift hij weg. Geen belangenvermenging, zegt hij: 'ik ben blij met een dankbare blik en een kop koffie als er tijd voor is, maar als ik aan méér zou toegeven zie ik daarna alleen maar scheve gezichten. Tweemaal in het jaar, met kerstmis en met haar verjaardag, ga ik voor een week naar mijn zuster in Hirdo, en daar weet ik de weg wel om aan mijn trekken te komen.'

Fietstaxi's

Eveneens in Asjetto wordt een bescheiden ontwikkeling zichtbaar: het goederenvervoer per bakfiets en het vervoer van personen in fietstaxi's (pitte-taksi). Het zijn vermoedelijk gesubsidieerde initiatieven waarbij economische reïntegratie van mensen die tegen hun zin uit het arbeidsproces zijn geraakt voorop staat.

De toenemende populariteit van de fietstaxi's, vooral in de zomer, heeft er inmiddels toe geleid dat er ook modernere en professionelere voertuigen te zien zijn. De nieuwste fietstaxi's zijn die met de koppelbare Kettwiesels. Deze driewielige ligfietsen waren al populair aan het worden bij strandraces. Wanneer ze aan elkaar gekoppeld zijn, en dat kan bijna eindeloos, zijn ze goed bruikbaar als snelle taxi.

Terug

Dit is voorlichting met het doel ingewikkelde fiscale materie toegankelijk en begrijpelijk te maken. Aansprakelijkheid voor de inhoud kan niet worden aanvaard.